Νέα Αναζήτηση | Συμβουλές Αναζήτησης | Πληροφορίες | www.culture.gr
Αριθμός Υπουργικής Απόφασης - Αριθμός ΦΕΚ ΥΑ ΥΠΠΟ/ΑΡΧ/Β1/Φ30/13943/307/6-8-1987 - ΦΕΚ 471/Β/28-8-1987
Τίτλος ΦΕΚ Κήρυξη βυζαντινών και μεταβυζαντινών μνημείων.
Κείμενο
Ι. Α) Ανακοινώνουμε ότι είναι αρχαία μνημεία κατά την έννοια του άρθρου 2 του Κ.ΚΝ 5351/1932 "περί Αρχ/των" οι εξής ναοί της Καλαμάτας:
1) Άγιοι Απόστολοι: Σημαντικό μνημείο βυζαντινών χρόνων. Το ανατολικό του τμήμα σε σχήμα ελευθέρου σταυρού με οκταγωνικό τρούλλο, κτισμένο κατά το πλινθοπερίκλειστο σύστημα χρονολογείται στα τέλη του 11ου με αρχές του 12ου αιώνα, ενώ το δυτικό που είναι μεταγενέστερο ανάγεται στα χρόνια της Β ' Ενετοκρατίας. Στο χώρο του ναού διαδραματίστηκαν σημαντικότατα γεγονότα της Νεώτερης Ελληνικής ιστορίας.
2) Άγιος Χαράλαμπος: Προέχον βυζαντινό μνημείο του 11ου - 12ου αιώνα, με πλούσιο κεραμοπλαστικό διάκοσμο. Είναι ο κοιμητηριακός ναός του νεκροταφείου της Καλαμάτας.
3) Άγιος Κωνσταντίνος Μονής Καλογραιών: Καθολικό της Μονής, μονόκλιτος, λιθόκτιστος ναός, που διασώζει οικοδομικές φάσεις διαφόρων εποχών. Από την πρώτη οικοδομική φάση των Βυζαντινών χρόνων διατηρείται η τρίπλευρη κόγχη του ιερού με χαρακτηριστικά κεραμοπλαστικά κοσμήματα.
4) Παναγία Καλομάτα : Στον προμαχώνα του Κάστρου : Μικρός ιδιότυπος ναΐσκος που έχει συνδεθεί με τοπικές παραδόσεις.

Ι. Β) Χαρακτηρίζουμε ως ιστορικά διατηρητέα μνημεία, προστατευόμενα από τις διατάξεις του άρθρου 52 του Κ.Ν 5351 / 32 "περί Αρχ/των", τα εξής εκκλησιαστικά και κοσμικά κτίρια της Καλαμάτας:
1) Άγιος Νικόλαος Φραγκολίμνας - Άγιος Αθανάσιος Τζάνε, επί της οδού Πατριάρχου Μελετίου: Δίδυμος μονόκλιτος ναός με δίρριχτη στέγη και τρίπλευρη κόγχη ιερού, κτίσμα των αρχών του 19ου αιώνα. Τα αρχιτεκτονικά μέλη των θυρωμάτων προέρχονται από τον πυρποληθέντα ναό του Αγίου Αθανασίου Τζάνε του 17ου αιώνα που προϋπήρχε στη θέση αυτή.
2) Άγιος Γεώργιος, επί της οδού Αλαγονίας: Ναός μονόκλιτος, με δίρριχτη στέγη και τρίπλευρη κόγχη ιερού. Έχει υποστεί πολλές επεμβάσεις και επισκευές. Το αρχικό κτίσμα πιθανώς να ανάγεται στους χρόνους της Β ' Ενετοκρατίας. Ο ναός είναι άμεσα συνδεδεμένος με την ιστορία της Καλαμάτας.
3) Άγιοι Ανάργυροι, επί της πλατείας Υπαπαντής, στον περίβολο της οικίας Αλεξάκη: Ναός μονόκλιτος, με δίρριχτη στέγη και τρίπλευρη κόγχη ιερού. Μνημείο σημαντικό από ιστορική άποψη διότι χρησίμευσε ως θρησκευτικό καταφύγιο και εκπαιδευτήριο κατά τους χρόνους της Τουρκοκρατίας.
4) Αγία Κυριακή, επί της οδού Γορτυνίας: Μονόκλιτος ναΐσκος με δίρριχτη στέγη, η κόγχη του σχηματίζεται πάνω σε διαμορφωμένο βράχο. Αποτελεί παρεκκλήσι της Μονής Καλογραιών.
5) Σπηλαιώδης ναός Αγίου Ιωάννου, ΝΔ του κάστρου πίσω από την οικία Κούβελα, που βλέπει στην 1η πάροδο Βιλεαρδουΐνου: Η κόγχη του ναού και τα παραβήματα είναι λαξευμένα μέσα στο βράχο. Διασώζει τοιχογραφίες σε δύο στρώματα.
6) Οικία Αγά Αρναούτογλου, επί της πλατείας Υπαπαντής: Είναι το σημαντικότερο επώνυμο κτίριο της εποχής της Τουρκοκρατίας στην Καλαμάτα, που ήταν η κατοικία του τελευταίου Τούρκου Αγά της πόλης.
7) Νοσοκομείο του Αγώνα, ιδιοκτησίας Κ. Μουραφέτη, σε πάροδο της οδού Αγ. Ιωάννη: Οικοδόμημα του τέλους του 18ου αιώνα, που σύμφωνα με την παράδοση, χρησιμοποίηθηκε σαν νοσοκομείο κατά τους πρώτους χρόνους μετά την κήρυξη της επανάστασης του 1821.
8) Άγιος Σώζων, επί ανωνύμου αγροτικής οδού, που ξεκινά από την οδό Αλαγονίας: Πιθανώς κτίστηκε το 18ο αιώνα. Από τον αρχικό ναό σώζεται μόνο τοίχος μήκους 4,5 μ. επιμελημένης όμως τοιχοδομίας, το μεγαλύτερο μέρος του οποίου καταλαμβάνει τυφλό τόξο. Το τόξο έχει κατάλληλα διαμορφωθεί ώστε ο ναός να εξακολουθεί να είναι ακόμη και σήμερα λατρευτικός χώρος.
9) Κτίριο ιδιοκτησίας Ν. Αναστασόπουλου (οικία 1), επί της οδού Κυριακού αρ. 2: Χαρακτηριστικό δείγμα αρχιτεκτονικής των χρόνων της Τουρκοκρατίας.
10) Οικία 2, επί της οδού Αγίου Ιωάννου 22, κάτω από το κάστρο: Διώροφο κτίριο, του οποίου ο αρχικός πυρήνας ανάγεται στα χρόνια της Τουρκοκρατίας.
11) Οικία 3, σε πάροδο της οδού Αγίου Ιωάννου: Διώροφο κτίσμα των χρόνων της Τουρκοκρατίας, μοναδικός ίσως τύπος κτιρίου με σαχνισιά που διασώθηκε στην Καλαμάτα.
12) Οικία 4, στους πρόποδες του κάστρου, στην πάροδο Αγίου Ιωάννου: Διώροφο κτίριο των χρόνων της Τουρκοκρατίας, με ιδιαίτερα χαρακτηριστικά, όπως πολεμίστρες και στρεπτοκίονες. Εσωτερικά διασώζει το μοναδικό περίτεχνο ξυλοτάβανο που υπάρχει στην πόλη της Καλαμάτας.

Ι. Γ) Χαρακτηρίζουμε ως οικοδομήματα που χρειάζονται ειδική κρατική προστασία, σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 1 και 5 του Ν. 1469/1950, τους εξής ναούς της Καλαμάτας:
1) Ναός Τριών Ιεραρχών, στη διασταύρωση των οδών Αλαγονίας και Βιλεαρδουΐνου : Ναός μονόκλιτος με δίρριχτη στέγη και τρίπλευρη κόγχη ιερού, που ανάγεται χρονολογικά στα τέλη του 19ου αιώνα.
2) Άγιος Νικόλαος Εφεσίου, παλιά Μητρόπολη, επί της οδού Μητροπολίτου Μελετίου: Ναός μονόκλιτος με δίρριχτη στέγη και τρίπλευρη κόγχη ιερού. Αποπνέει νεοκλασσικίζουσα αντίληψη ενδεικτική του β ' μισού του 19ου αιώνα.
3) Άγιος Δημήτριος Κάστρου, κάτω από το ΒΔ προμαχώνα, ανάμεσα στις ιδιοκτησίες Ρούση και Γαλανόπουλου: Ναΐσκος μονόκλιτος με δίρριχτη στέγη και τρίπλευρη εξωτερικά κόγχη ιερού, αναγόμενος στο β ' μισό του 19ου αιώνα.

Ως ζώνη προστασίας των παραπάνω μνημείων ορίζεται ο χώρος που περικλείεται μεταξύ των οδών: 23ης Μαρτίου - Υπαπαντής - Μητροπολίτου Μελετίου - Ιωσήφ Ανδρούσης - Ανώνυμης αγροτικής οδού - Εθνικής οδού Σπάρτης - Καλαμάτας - οδού Σπάρτης και Νέδοντος, σύμφωνα με το συνημμένο τοπογραφικό διάγραμμα που περικλείεται από τις οδούς: Προς Ν. εθνική οδό Σπάρτης - Καλαμάτας, προς Δ και Β ανώνυμη αγροτική οδός, προς Α νοητή ευθεία συνδέουσα την εθνική οδό Σπάρτης - Καλαμάτας με την ανώνυμη αγροτική σε απόσταση 10μ. από το ιερό της εκκλησίας, σύμφωνα με το συνημμένο τοπογραφικό διάγραμμα.

ΙΙ. Α) Ανακοινώνεται ότι είναι αρχαίο μνημείο, σύμφωνα με το άρθρο 2 του Κ.Ν 5351 / 1932 "περί Αρχ/των", ο Άγιος Δημήτριος, που βρίσκεται στη θέση Τούρλες επί της οδού Καλαμάτας - Σπάρτης, με ζώνη προστασίας που ορίζεται προς Νότο την Εθνική οδό Καλαμάτας - Σπάρτης, προς Δ και Β την ανώνυμη αγροτική οδό και προς Α τις υφιστάμενες σήμερα οικοδομές. Είναι το μόνο βυζαντινό μνημείο (11ου - 12ου αιώνα) έξω από τον οικισμό της Καλαμάτας.
ΙΙ. Β) Χαρακτηρίζουμε ως ιστορικό διατηρητέο μνημείο την οικία ιδιοκτησίας Ι. Παπαδόπουλου (οικία 5), που βρίσκεται επί της οδού Φαρών 115 και Β. Γεωργίου 18, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 52 του Κ.Ν. 5351 / 32 "περί Αρχ/των": Μοναδικό δείγμα λαϊκής αρχιτεκτονικής των πρώτων μετεπαναστατικών χρόνων, που σώζεται στην περιοχή.
ΙΙ. Γ) Χαρακτηρίζουμε ως οικοδομήματα που χρειάζονται ειδική κρατική προστασία, σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 1 και 5 του Ν. 1469/1950:
1) Τον Άγιο Νικόλαο, που βρίσκεται ανάμεσα στις οδούς Αγίου Νικολάου και Αριστοδήμου, κτίσμα του 1866: Αποτελεί ενδιαφέρον δείγμα νεοκλασσικής αρχιτεκτονικής του Β ' μισού του 19ου αιώνα.
2) Τον Ναό του Ταξιάρχη, που βρίσκεται στο χωριό Ασπρόχωμα, επαρχίας Καλαμών, επί του κυρίου οδικού άξονα Καλαμάτας - Αθήνας: Πρόκειται για μονόκλιτο ναό με πολυγωνική κόγχη και συμφυές κωδωνοστάσιο στη ΒΔ πλευρά. Αποτελεί ένα από τα πλέον ενδιαφέροντα δείγματα νεοκλασικίζουσας αρχιτεκτονικής στην ευρύτερη περιοχή της πόλης της Καλαμάτας.

Κ.Ν 5351 / 1932
Ν 1469/1950
Χάρτες - Πατήστε πάνω στις μικρογραφίες, για να εμφανιστούν οι χάρτες
Παρατηρήσεις
Τελευταία Ενημέρωση
Αρχαιολογικοί Χώροι και Μνημεία που αντιστοιχούν στο ΦΕΚ
Ονομασία Περ Ενότητα Δήμος Δημ Ενότητα Κοινότητα Οικισμός Είδος Μνημείου
Ζώνη Προστασίας
ΜΕΣΣΗΝΙΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
Καλαμάτας
Καλαμάτα
Αρχαιολογικές Θέσεις
Ι. Ναός Αγίας Κυριακής
ΜΕΣΣΗΝΙΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
Καλαμάτας
Καλαμάτα
Ιεροί Ναοί Χριστιανικοί
Θρησκευτικοί Χώροι
Ι. Ναός Αγίου Γεωργίου
ΜΕΣΣΗΝΙΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
Καλαμάτας
Καλαμάτα
Ιεροί Ναοί Χριστιανικοί
Θρησκευτικοί Χώροι
Ι. Ναός Αγίου Δημητρίου
ΜΕΣΣΗΝΙΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
Καλαμάτας

Ιεροί Ναοί Χριστιανικοί
Θρησκευτικοί Χώροι
Ι. Ναός Αγίου Δημητρίου Κάστρου
ΜΕΣΣΗΝΙΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
Καλαμάτας
Καλαμάτα
Ιεροί Ναοί Χριστιανικοί
Θρησκευτικοί Χώροι
Ι. Ναός Αγίου Κων/νου, Μονής Καλογραιών
ΜΕΣΣΗΝΙΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
Καλαμάτας
Καλαμάτα
Μοναστηριακά Συγκροτήματα
Ιεροί Ναοί Χριστιανικοί
Θρησκευτικοί Χώροι
Ι. Ναός Αγίου Νικολάου
ΜΕΣΣΗΝΙΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
Καλαμάτας
Καλαμάτα
Ιεροί Ναοί Χριστιανικοί
Θρησκευτικοί Χώροι
Ι. Ναός Αγίου Νικολάου Εφεσίου
ΜΕΣΣΗΝΙΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
Καλαμάτας
Καλαμάτα
Ιεροί Ναοί Χριστιανικοί
Θρησκευτικοί Χώροι
Ι. Ναός Αγίου Νικολάου Φραγκολίμνας - Αγίου Αθανασίου Τζάνε
ΜΕΣΣΗΝΙΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
Καλαμάτας
Καλαμάτα
Ιεροί Ναοί Χριστιανικοί
Θρησκευτικοί Χώροι
Ι. Ναός Αγίου Σώζοντος
ΜΕΣΣΗΝΙΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
Καλαμάτας
Καλαμάτα
Ιεροί Ναοί Χριστιανικοί
Θρησκευτικοί Χώροι
Ι. Ναός Αγίου Χαραλάμπους
ΜΕΣΣΗΝΙΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
Καλαμάτας
Καλαμάτα
Ιεροί Ναοί Χριστιανικοί
Θρησκευτικοί Χώροι
Ι. Ναός Αγίων Αναργύρων
ΜΕΣΣΗΝΙΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
Καλαμάτας
Καλαμάτα
Ιεροί Ναοί Χριστιανικοί
Θρησκευτικοί Χώροι
Ι. Ναός Αγίων Αποστόλων
ΜΕΣΣΗΝΙΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
Καλαμάτας
Καλαμάτα
Ιεροί Ναοί Χριστιανικοί
Θρησκευτικοί Χώροι
Ι. Ναός Παναγίας Καλομάτας
ΜΕΣΣΗΝΙΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
Καλαμάτας
Καλαμάτα
Ιεροί Ναοί Χριστιανικοί
Θρησκευτικοί Χώροι
Ι. Ναός Ταξιάρχη
ΜΕΣΣΗΝΙΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
Ασπροχώματος
Ασπρόχωμα
Ιεροί Ναοί Χριστιανικοί
Θρησκευτικοί Χώροι
Ι. Ναός Τριών Ιεραρχών
ΜΕΣΣΗΝΙΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
Καλαμάτας
Καλαμάτα
Ιεροί Ναοί Χριστιανικοί
Θρησκευτικοί Χώροι
Κτίριο ιδιοκτησίας Ν. Αναστασόπουλου (οικία 1)
ΜΕΣΣΗΝΙΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
Καλαμάτας
Καλαμάτα
Αστικά Κτίρια
Νοσοκομείο Αγώνα, ιδ. Μουραφέτη
ΜΕΣΣΗΝΙΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
Καλαμάτας
Καλαμάτα
Αστικά Κτίρια
Κτίσματα Κοινής Ωφελείας
Οικία Αγά Αρναούτογλου
ΜΕΣΣΗΝΙΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
Καλαμάτας
Καλαμάτα
Αστικά Κτίρια
Οικία επί της οδού Αγίου Ιωάννου 22 (οικία 2)
ΜΕΣΣΗΝΙΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
Καλαμάτας
Καλαμάτα
Αστικά Κτίρια
Οικία ιδιοκτησίας Ι. Παπαδόπουλου (οικία 5)
ΜΕΣΣΗΝΙΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
Καλαμάτας
Καλαμάτα
Αστικά Κτίρια
Οικία σε πάροδο της οδού Αγίου Ιωάννου (οικία 3)
ΜΕΣΣΗΝΙΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
Καλαμάτας
Καλαμάτα
Αστικά Κτίρια
Οικία στους πρόποδες του κάστρου, στην πάροδο Αγίου Ιωάννου (οικία 4)
ΜΕΣΣΗΝΙΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
Καλαμάτας
Καλαμάτα
Αστικά Κτίρια
Σπηλαιώδης Ναός Αγίου Ιωάννου
ΜΕΣΣΗΝΙΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
Καλαμάτας
Καλαμάτα
Φυσικοί Χώροι
Σπήλαια
Ιεροί Ναοί Χριστιανικοί
Θρησκευτικοί Χώροι